logo-strona
  • Strona główna
  • Odkrycia
  • Biogramy
  • Kontakt
  • Strona główna
  • Odkrycia
  • Biogramy
  • Kontakt
Facebook-f X-twitter
  • Ciekawostki
  • Odkrycia
  • Artykuły
  • Biogramy
  • Kontakt
Facebook X-twitter

Niewielki zabytek odsłonił świat mody sprzed tysiąca lat

Mały przedmiot, wielka historia

Archeologia często kojarzy się z monumentalnymi świątyniami, grobowcami lub skarbami pełnymi złota. Tymczasem jedne z najciekawszych historii potrafią opowiedzieć przedmioty niewielkie i pozornie nieistotne. Tak właśnie jest w przypadku odkrycia z angielskiego Halesworth w hrabstwie Suffolk.

Podczas wykopalisk prowadzonych w 2024 roku archeolodzy odsłonili rozległe ślady osadnictwa z okresu średniego i późnego średniowiecza anglosaskiego. Znaleziono pozostałości budynków, palenisk oraz niewielkiego cmentarza funkcjonującego w obrębie dawnych systemów pól uprawnych. Badacze przypuszczają, że teren ten mógł stanowić nowe przedmieście rozwijającego się miasta.

Wśród odkryć znalazły się relikty co najmniej czterech budynków. Część z nich miała konstrukcję słupową i mogła pełnić funkcję warsztatów związanych z działalnością rzemieślniczą. Archeolodzy odkryli tam również ślady pracy z ołowiem, fragmenty ceramiki, kamienie żarnowe, przęśliki oraz narzędzia wykorzystywane przy obróbce włókien. Wszystko wskazuje na to, że miejsce tętniło życiem i produkcją rzemieślniczą już ponad tysiąc lat temu.

Fot. cotswoldarchaeology
Ozdoba codziennego stroju

Najbardziej niezwykłym odkryciem okazał się jednak niewielki przedmiot wykonany ze stopu miedzi — bogato zdobione zakończenie pasa lub rzemienia, tzw. strap end. Takie elementy mocowano na końcach skórzanych lub tekstylnych pasków, aby zabezpieczyć je przed strzępieniem. Jednocześnie pełniły one funkcję dekoracyjną.

Choć podobne zabytki są dość częste w Anglii, egzemplarz z Halesworth wyróżnia się niezwykle starannym wykonaniem. Zabytek datowany jest na IX wiek n.e., czyli okres intensywnych przemian politycznych i kulturowych w anglosaskiej Anglii.

Na jednym końcu przedmiotu widoczna jest stylizowana głowa zwierzęcia przypominającego konia, z wydłużonym pyskiem i zaokrąglonymi uszami. Centralną część ozdabia prostokątny panel wypełniony srebrnym drutem układającym się w charakterystyczne esowate wzory. Dekorację osadzono w czarnej masie zwanej niello, która tworzyła efektowny kontrast ze srebrem.

 

Fot. cotswoldarchaeology
Moda i sztuka Anglosasów

Odkryty przedmiot pozwala zajrzeć do świata anglosaskiej estetyki. W IX wieku popularny był tzw. styl Trewhiddle, wykorzystujący motywy roślinne i zwierzęce zamknięte w geometrycznych panelach. W późniejszym okresie coraz silniejsze stawały się również wpływy skandynawskie, widoczne m.in. w dekoracjach inspirowanych sztuką wikińską.

Strap end z Halesworth należy do charakterystycznej grupy zabytków występujących głównie we wschodniej Anglii. Podobne egzemplarze odkrywano przede wszystkim w Suffolk i Norfolk, choć pojedyncze znaleziska znane są także z innych regionów kraju. Archeolodzy przypuszczają, że tego typu przedmioty mogły być produkowane w wyspecjalizowanych warsztatach działających w okolicach Ipswich.

To ważna wskazówka dotycząca organizacji rzemiosła w późnoanglosaskiej Anglii. Nawet niewielkie elementy stroju mogły odzwierciedlać lokalne gusta, modę i regionalną tożsamość mieszkańców.

Nie tylko wojownicy i królowie

Odkrycie z Halesworth przypomina również, że archeologia nie bada wyłącznie elit i wielkich wydarzeń historycznych. Takie przedmioty pozwalają odtworzyć codzienne życie zwykłych ludzi — ich ubiór, poczucie estetyki i sposób, w jaki chcieli prezentować się innym.

Być może właściciel ozdobnego zakończenia pasa był rzemieślnikiem, kupcem lub mieszkańcem rozwijającego się anglosaskiego miasta. Dla niego był to zapewne zwyczajny element stroju. Dziś jednak niewielki przedmiot stał się świadectwem świata, który zniknął ponad tysiąc lat temu.

To właśnie w takich drobnych zabytkach archeologia często odnajduje najbardziej „ludzką” stronę przeszłości.

Źródła:
  1. Cotswold Archaeology – Halesworth’s stylish Anglo Saxons: discovery of an ornate strap end
  2. Cotswold Archaeology – CA Suffolk’s Top 5 Finds in 5 Years
  3. Wilson D. M. 1984: Anglo-Saxon Ornamental Metalwork 700–1100, London
nazwa2

Polityka prywatności i cookie

Obowiązek informacyjny

Wykorzystanie w sieci.

Kontakt